Ağır hasta tutsak María José Baños Andújar için acil eylem çağrısı
María José Baños Andújar, GRAPO (1 Ekim Antifaşist Direniş Grupları) üyesi, İspanya'da bulunan komünist bir tutsak. 11 Kasım 1964 doğumlu olan Baños, Murya II Hapishanesi'nde, ciddi tıbbi sorunları nedeniyle hayati risk altında bulunuyor. Uluslararası insan hakları örgütleri María’nın durumuna dikkat çekerken, serbest bırakılması için çağrı yaptı.
María José Baños Andújar, güneydoğu Fransa'da, Murcia'dan göç etmiş bir ailenin çocuğu olarak dünyaya geldi. Çocukluğu yoksulluk içinde geçen Andújar'ın ailesi 1972 yılında İspanya'ya döndü. Genç yaşta uyuşturucu bağımlılığı ve küçük suçlarla mücadele etmeye başlayarak, 1992 yılında ilk kez hapse mahkûm edildi.
HAPİSHANEDE BAŞLAYAN AYDINLANMA
Tutukluyken, Baños’un HIV hastası olduğu tespit edildi. Hapishanede, İspanya Komünist Partisi (Yeniden İnşa) (PCE(r)) üyesi kadın tutsaklarla tanıştı. Tutsak kaldığı süre boyunca, politik kadın tutsaklarla birlikte yaşamaya ve tartışmalar yapmaya başlayarak kendini yeniden şekillendirdi. 1993 yılına gelindiğinde, artık uyuşturucu bağımlılığına tamamen son vererek yeni bir hayat için mücadele etmeye ve bu dönemde kendisini de siyasi bir tutsak olarak tanımlamaya başladı.
Ancak bu değişim, hapishane yönetiminin tepkisini çekti ve Baños sürekli olarak farklı hapishanelere sevk edildi. Fiziksel şiddet, tehditler ve tıbbi ihmaller nedeniyle sağlık durumu ciddi şekilde bozuldu. 2000 yılı şubat ayında, İspanya'da yapılan bir dayanışma kampanyası sonucunda tahliye edildi.
GRAPO'YA KATILIMI VE YENİDEN TUTUKLANMA
Baños, hapishanede yaşadığı baskıyı gördükten sonra toplumsal yaşamda da karşılaştığı aynı sorunlarla mücadele etmek için, 2001 Mayıs ayında GRAPO adlı silahlı devrimci gruba katıldı. Baños, bu kararı onu "yeraltında özgür" hissettirdiğini belirtti.
Ancak, 18 Temmuz 2002 tarihinde Vitoria'da bir Guardia Civil operasyonu sırasında tutuklandı. Tutuklanırken işkenceye uğradığını ve ilaçlarla sersemletildiğini ifade etti. Olumsuz sağlık koşullarına ve karaciğer nakli gereksinimi olmasına rağmen mücadelesine tutsaklığı sırasında, kendi deyimiyle “yeraltında özgür bir savaşçı” olarak devam etti.
HAPİSHANEDEKİ DURUMU VE SAĞLIK SORUNLARI
35 yıl hapis cezasına çarptırılan Baños, 20 yılı aşkın süredir demir parmaklıklar ardında ve hayati risk taşıyan bir hastalık ile mücadele ediyor. Ağır hasta tutsak María tutulduğu Murya II Hapishanesi'nde 44 kiloya düşmüştür. HIV'in en ileri evresi olan C3 evresine ulaşmış olan Baños, aynı zamanda şiddetli damar sertliği (Ateroskleroz), kronik kan hastalığı (trombositopeni) ile ciddi beslenme yetersizliği yaşamaktadır.
Hapishanede başlayan ve hala devam eden psikolojik sorunlarla da mücadele etmektedir. Ancak hapishane yönetimi, Baños'un tedaviye erişim hakkını gasp etmeye devam ediyor.
Uluslararası insan hakları savunucuları İspanyol hukuk sisteminin politik bir cezalandırma aracı haline geldiğini belirterek, María için acil eylem çağrısında bulundu. İspanyol Ulusal Mahkemesi, María’nın ‘ideolojik pişmanlık göstermediği’ gerekçesiyle serbest bırakılmasını reddetti.
MARCOS MARTÍN PONCE'DAN AÇLIK GREVİ
GRAPO üyesi ve müebbet hapis cezasına çarptırılan komünist tutsak Marcos Martín Ponce, 23 Şubat’ta, İspanya yetkililerinin María José Baños Andújar'in sağlık hakkına erişiminin engellemesini protesto etmek amacıyla süresiz açlık grevine başladığını duyurdu.